Duch z Cock Lane

Kiedy

1762 data z zapisów z epoki

Gdzie

Cock Lane koło targu Smithfield, Londyn, Wielka Brytania

Ocena

Mistyfikacja

Stukający „duch Fanny” oskarżał wdowca o otrucie ukochanej – tłumy oblegały dom w Cock Lane, aż komisja z Samuelem Johnsonem wykryła oszustwo.

Co się wydarzyło

W domu przy Cock Lane, kilka minut od katedry św. Pawła, wynajmował pokoje lichwiarz William Kent z Fanny Lynes – siostrą zmarłej żony, której prawo kościelne nie pozwalało mu poślubić. Już wtedy słyszano tam tajemnicze stuki. Fanny zmarła w 1760 roku na ospę, a Kent wygrał z właścicielem domu, urzędnikiem parafialnym Richardem Parsonsem, spór o dług. Wtedy stuki powróciły – tym razem wokół córki Parsonsa, małej Elizabeth. Na początku 1762 roku na seansach „duch” zaczął odpowiadać na pytania pukaniem: jedno uderzenie znaczyło „tak”, dwa – „nie”. „Drapiąca Fanny”, jak ją nazwano, twierdziła, że Kent otruł ją arszenikiem. Uliczkę zapchały tłumy gapiów, przychodzili arystokraci i duchowni, a gazety rozpisywały się o sprawie, w którą wmieszał się nawet spór między metodystami a Kościołem anglikańskim.

Świadkowie

Richard Parsons i jego rodzina, William Kent, setki ciekawskich – od duchownych po arystokratów; w komisji badającej sprawę zasiadał Samuel Johnson.

Wyjaśnienia i hipotezy

Komisja, w której zasiadał m.in. Samuel Johnson, czekała na obiecany znak przy trumnie Fanny w krypcie kościoła św. Jana w Clerkenwell – na próżno. Gdy dziewczynkę obserwowano uważniej, przyłapano ją z deseczką, którą wystukiwała odpowiedzi. Okazało się, że działała pod presją ojca, który chciał zemścić się na Kencie. Parsonsa i jego wspólników skazano; ojciec stanął pod pręgierzem i trafił na dwa lata do więzienia, a Kent został oczyszczony z podejrzeń. Z „ducha” kpili później William Hogarth i Charles Dickens.

Mistyfikacja Udowodnione albo przyznane oszustwo.

Źródła

Więcej: Wikipedia (en)