Bębniarz z Tedworth

Kiedy

1661–1663 data z zapisów z epoki

Gdzie

Dom Johna Mompessona w Tedworth (dziś Tidworth), Wiltshire, Wielka Brytania

Ocena

Sporne

Gdy sędzia Mompesson zabrał bęben wędrownemu muzykantowi, w jego domu przez dwa lata nocami rozlegało się bębnienie, stuki i drapanie.

Co się wydarzyło

Wiosną 1661 roku John Mompesson, właściciel ziemski z Tedworth w Wiltshire, doprowadził do zatrzymania wędrownego bębniarza Williama Drury’ego, który zbierał datki na podstawie fałszywego zezwolenia. Bęben skonfiskowano i oddano Mompessonowi. Wkrótce w jego domu zaczęło się nocne bębnienie, łomotanie w ściany i drapanie, a według późniejszych relacji także przesuwanie przedmiotów i podnoszenie się dziecięcych łóżek. Hałasy skupiały się w pokoju dzieci i trwały z przerwami do 1663 roku. Gdy Drury’ego za inne przewinienie zesłano za morze, niepokoje ustały – i wróciły, kiedy zdołał wrócić do Anglii, co tylko umocniło podejrzenia, że to on rzucił urok. W 1663 roku dom odwiedził duchowny Joseph Glanvill, który twierdził, że sam słyszał drapanie pod łóżkiem dziewczynek. Jego opis stał się jedną z najsłynniejszych opowieści o duchach XVII-wiecznej Anglii – czytał ją nawet Samuel Pepys.

Świadkowie

John Mompesson, jego rodzina, służba i liczni goście; duchowny Joseph Glanvill, który odwiedził dom w 1663 r. i opisał sprawę w „Saducismus Triumphatus” (1681).

Wyjaśnienia i hipotezy

Już w XVIII i XIX wieku sceptycy, m.in. Charles Mackay, uznawali sprawę za mistyfikację: hałasy mogli robić wspólnicy bębniarza albo służba, a podekscytowani domownicy i goście dopowiadali resztę. Krążyła pogłoska, że sam Mompesson przyznał się do wykrycia oszustwa, czemu jego syn później zaprzeczał. Glanvill, przekonany o realności czarów, wykorzystał opowieść jako argument przeciw „saduceuszom”, którzy nie wierzyli w duchy. Historycy traktują ją dziś jako wzorcową wczesną relację o poltergeiście, której nie da się już zweryfikować.

Sporne Istnieje prawdopodobne wyjaśnienie, ale część faktów wciąż budzi spory.

Źródła

Więcej: Wikipedia (en)