Upiory

Upiorne istoty i demony nocy

Nie każdy upiór był kiedyś człowiekiem. Angielski Black Shuck, piekielny pies, który w 1577 roku wpadł do kościoła w Bungay, wiktoriański Jack o Sprężynowych Piętach, meksykańska La Llorona czy japońska kobieta z rozciętymi ustami to istoty, w które ludzie wierzyli na tyle mocno, że zamykali dzieci w domach, a policja organizowała obławy. To pogranicze folkloru, histerii zbiorowej i prawdziwych przestępstw.

przypadki
24
lata
1550–2026

Sporne: 10 Legenda: 8 Wyjaśnione: 6

  1. XVI wiek

    1. ok. 1550 Upiorne istoty i demony nocy · Legenda La Llorona – Płacząca Kobieta z Meksyku Plaza Mayor (Zócalo), miasto Meksyk, Meksyk Kobieta w bieli, która nocą zawodzi nad wodą „Ach, moje dzieci!” – najsłynniejsza zjawa Ameryki Łacińskiej ma korzenie w zapiskach z czasów podboju.
    2. 1577 Upiorne istoty i demony nocy · Sporne Black Shuck – czarny pies z Bungay i Blythburgh Kościół Najświętszej Marii Panny w Bungay, Suffolk, Wielka Brytania W czasie burzy w niedzielę 4 sierpnia 1577 roku czarny pies miał wpaść do dwóch kościołów w Suffolk, zabić wiernych i zostawić ślady ognia na drzwiach.
    3. ok. 1587 Upiorne istoty i demony nocy · Legenda Bazyliszek z Krzywego Koła Ulica Krzywe Koło, Stare Miasto, Warszawa, Polska W piwnicy staromiejskiej kamienicy miał czaić się potwór zabijający wzrokiem – pokonał go skazaniec obwieszony lustrami.
  2. XVII wiek

    1. ok. 1650 Upiorne istoty i demony nocy · Sporne Banshee w oknie lady Honory O’Brien Dom lady Honory O’Brien w hrabstwie Clare (być może Bunratty), Irlandia Angielska arystokratka Ann Fanshawe opisała kobietę w bieli, która w nocy trzykrotnie zawołała pod oknem – a o świcie w domu ktoś umarł.
    2. ok. 1654 Upiorne istoty i demony nocy · Legenda Poulaphouca – „dziura púki” nad Liffey Wodospad Poulaphouca na rzece Liffey, hrabstwo Wicklow, Irlandia Wodospad na Liffey nazwano „dziurą púki” – psotnego ducha, który według tradycji po Samhain pluje na jeżyny i porywa nocnych wędrowców.
  3. XVIII wiek

    1. ok. 1800–dziś Upiorne istoty i demony nocy · Legenda Hieny z Hararu i owsianka na Aszurę Mury starego miasta Harar (Jugol), Etiopia W etiopskim Hararze hieny co noc wchodzą do miasta, a raz w roku dostają owsiankę – bo według wierzeń zjadają też dżiny i złe duchy.
  4. XIX wiek

    1. 1837–1904 Upiorne istoty i demony nocy · Sporne Jack o Sprężynowych Piętach Old Ford (Bow), wschodni Londyn, Wielka Brytania Wiktoriańską Anglię straszył skaczący przez mury napastnik w pelerynie, z pazurami i oczami jak kule ognia, który podobno ział niebieskim płomieniem.
    2. 1879 Upiorne istoty i demony nocy · Wyjaśnione Swift Runner i wendigo – proces z Fort Saskatchewan Fort Saskatchewan, Alberta, Kanada Kri, który zimą 1878/79 zabił i zjadł swoją rodzinę, twierdził, że opętał go wendigo. W grudniu 1879 roku powieszono go w Fort Saskatchewan.
    3. ok. 1890–dziś Upiorne istoty i demony nocy · Legenda El Familiar – diabelski pies z cukrowni Tucumánu Dawna cukrownia Santa Ana, prowincja Tucumán, Argentyna Robotnicy cukrowni w północnej Argentynie wierzyli, że właściciele trzymają w piwnicy demonicznego psa, który co roku pożera jednego z nich w zamian za bogactwo.
    4. 1898 Upiorne istoty i demony nocy · Wyjaśnione Ludojady z Tsavo – „diabły w lwiej skórze” Most kolejowy na rzece Tsavo, Kenia Przez dziewięć miesięcy dwa lwy porywały nocą robotników budujących kolej w Kenii. Ludzie byli pewni, że to nie zwierzęta, lecz mściwe duchy.
  5. 1900–1909

    1. ok. 1900–dziś Upiorne istoty i demony nocy · Legenda Kushtaka – ludzie-wydry z zatoki Thomas Bay Thomas Bay koło Petersburga, Alaska, Stany Zjednoczone Tlingitowie opowiadają o istotach pół ludziach, pół wydrach, które wabią rozbitków głosami bliskich. Poszukiwacze złota w Thomas Bay mieli spotkać „diabły”.
    2. 1907 Upiorne istoty i demony nocy · Sporne Lisy, które czuwają przy umierających lordach Gormanston Zamek Gormanston (dziś Franciscan College), hrabstwo Meath, Irlandia Gdy umierał głowa rodu Prestonów, lisy z całego Meath miały schodzić się pod zamek i ujadać pod oknami. W 1907 roku zebrano relacje świadków.
    3. 1909 Upiorne istoty i demony nocy · Sporne Diabeł z New Jersey – tydzień paniki w 1909 roku Pine Barrens i dolina Delaware (Leeds Point – miejsce narodzin legendy), New Jersey, Stany Zjednoczone W styczniu 1909 roku setki ludzi zgłaszały skrzydlatego stwora z końskim łbem i kopytami – zamykano szkoły, a policja strzelała do „diabła”.
  6. 1910–1919

    1. ok. 1913 Upiorne istoty i demony nocy · Legenda „Diabelskie dziecko” z Hull-House Hull-House, 800 South Halsted Street, Chicago, Illinois, Stany Zjednoczone Przez sześć tygodni tłumy imigrantów szturmowały słynny chicagowski dom społeczny Jane Addams, by zobaczyć dziecko z rogami i ogonem, które miało się tam ukrywać.
  7. 1960–1969

    1. 1962–1980 Upiorne istoty i demony nocy · Sporne Clairvius Narcisse – człowiek, który wrócił jako zombi L'Estère, departament Artibonite, Haiti Pochowany w 1962 roku Haitańczyk po osiemnastu latach stanął przed siostrą i opowiedział, że zrobiono z niego zombi. Jego sprawą zajęli się psychiatrzy i etnobotanicy.
    2. 1966–1967 Upiorne istoty i demony nocy · Sporne Mothman z Point Pleasant „Strefa TNT” – dawne zakłady amunicyjne koło Point Pleasant, Wirginia Zachodnia, Stany Zjednoczone Dwie pary zgłosiły policji stwora z czerwonymi oczami i skrzydłami, który gonił ich samochód – przez rok mieszkańcy widywali „Człowieka-ćmę”.
  8. 1970–1979

    1. 1971–dziś Upiorne istoty i demony nocy · Wyjaśnione Old Hag – nocna zmora Nowej Fundlandii St. John's, Nowa Fundlandia, Kanada Budzisz się sparaliżowany, coś siedzi ci na piersi, nie możesz krzyknąć. Na Nowej Fundlandii mówiono, że przyszła Stara Wiedźma. Folklorysta zbadał, co się za tym kryje.
    2. 1976 Upiorne istoty i demony nocy · Sporne Owlman – człowiek-sowa z Mawnan Kościół św. Mawnana i św. Szczepana w Mawnan, Kornwalia, Wielka Brytania Dwie dziewczynki na wakacjach w Kornwalii miały zobaczyć nad wieżą kościoła skrzydlatego „człowieka-ptaka” – narodziła się legenda Owlmana.
    3. 1979 Upiorne istoty i demony nocy · Wyjaśnione Kuchisake-onna – panika „kobiety z rozciętymi ustami” Gifu, prefektura Gifu, Japonia W 1979 roku plotka o kobiecie w maseczce, która pyta „Czy jestem ładna?” i rozcina usta nożyczkami, sparaliżowała japońskie szkoły.
  9. 1980–1989

    1. ok. 1988–dziś Upiorne istoty i demony nocy · Legenda Potwór z Pope Lick – człowiek-kozioł z wiaduktu Wiadukt kolejowy nad Pope Lick Creek, Louisville, Kentucky, Stany Zjednoczone Pół człowiek, pół kozioł ma wabić ludzi na wysoki wiadukt kolejowy pod Louisville. Legenda jest zmyślona – ale ofiary pociągów są prawdziwe.
  10. 1990–1999

    1. 1995 Upiorne istoty i demony nocy · Wyjaśnione Chupacabra – wampir kóz z Portoryko Canóvanas, Portoryko W 1995 roku na Portoryko padały owce i kozy z ranami kłutymi, a mieszkanka Canóvanas opisała stwora z kolcami na grzbiecie. Tak narodziła się chupacabra.
    2. 1995 Upiorne istoty i demony nocy · Sporne Popobawa – nocny demon Zanzibaru Miasto Zanzibar, wyspa Unguja, Tanzania W 1995 roku Zanzibar ogarnęła panika: ludzie nocowali przy ogniskach, bojąc się „nietoperzowego skrzydła” – demona, który napada na śpiących.
  11. 2000–2009

    1. 2001 Upiorne istoty i demony nocy · Wyjaśnione Człowiek-małpa z Delhi Wschodnie Delhi (Laxmi Nagar i okolice), Indie Wiosną 2001 roku mieszkańcy Delhi śpiący na dachach w upale zgłosili ponad 350 ataków „człowieka-małpy” – w panice zginęły co najmniej dwie osoby.
    2. 2009 Upiorne istoty i demony nocy · Sporne „Pishtacos” z Huánuco – gang złodziei tłuszczu Region Huánuco, Peru W 2009 roku peruwiańska policja ogłosiła, że gang zabijał ludzi dla tłuszczu, i nazwała ich pishtacos – jak andyjskie upiory. Szybko okazało się, że coś tu nie gra.