Co się wydarzyło
8 maja 1976 roku w Goiânii 15-letni uczeń Maurício Garcez Henrique zginął od strzału w pierś. Broń należała do ojca jego przyjaciela, 18-letniego José Divina Nunesa, który trzymał ją w ręku; chłopcy się nią bawili. Divino został oskarżony o zabójstwo. Około dwóch lat później rodzice Maurícia pojechali do Uberaby, do najsłynniejszego brazylijskiego medium – Francisco Cândida „Chico” Xaviera. Xavier od lat 30. „psychografował”, czyli zapisywał teksty, które – jak twierdził – dyktowały mu duchy zmarłych; napisał w ten sposób setki książek i tysiące listów do pogrążonych w żałobie rodzin. W liście podpisanym imieniem Maurícia chłopiec zapewniał, że nikt nie ponosi winy, a strzał padł przypadkiem, podczas zabawy. Kolejny list potwierdzał tę wersję. Obrona przedstawiła listy w sądzie. Sędzia Orimar de Bastos uniewinnił Divina, uwzględniając je obok innych dowodów. Po apelacji prokuratora sprawę rozpatrzyły sądy przysięgłych: 2 czerwca 1980 roku przysięgli stosunkiem głosów sześć do jednego uznali oskarżonego za niewinnego, a sąd stanu Goiás utrzymał wyrok.
Świadkowie
Akta procesu w Goiânii; rodzice Maurícia, którzy przekazali list; Chico Xavier. Sprawę wielokrotnie omawiali brazylijscy prawnicy, m.in. w artykułach o dopuszczalności „listów psychografowanych” jako dowodu.
Wyjaśnienia i hipotezy
Sprawa z Goiânii stała się w Brazylii precedensem, a listy Xaviera i innych mediów pojawiały się później w kolejnych procesach o zabójstwo. Prawnicy spierają się, czy taki dowód jest dopuszczalny w świeckim państwie; sędziowie podkreślali zwykle, że list był tylko jednym z wielu elementów, a sam przebieg zdarzenia – nieszczęśliwy wypadek z bronią – wynikał też z innych zeznań. Brazylijscy badacze (Rocha i in., 2014) analizowali listy Xaviera i wskazywali na zaskakująco trafne szczegóły; sceptycy odpowiadają, że medium spotykało się z rodzinami i mogło poznać fakty z rozmów. Kwestia kontaktu ze zmarłymi pozostaje sprawą wiary.
Sporne Istnieje prawdopodobne wyjaśnienie, ale część faktów wciąż budzi spory.
Źródła
- Jus.com.br – Psicografia no processo penal: a admissibilidade de carta psicografada como prova judicial lícita no direito processual penal brasileiro
- Alexandre Caroli Rocha i in., Investigating the fit and accuracy of alleged mediumistic writing: A case study of Chico Xavier's letters (Explore, 2014)
Więcej: Wikipedia (pl) Wikipedia (en)