Co się wydarzyło
Zamek w Chęcinach przez wieki był siedzibą królowych i więzieniem stanu. Mieszkała tu m.in. Bona Sforza, żona Zygmunta Starego. Legenda mówi, że królowa ukryła w zamku swoje skarby, a gdy w 1556 roku opuszczała Polskę, wywoziła je do Italii na dwunastu wozach. Most na Nidzie nie wytrzymał ciężaru kosztowności i zarwał się, a skarby zatonęły. Od tamtej pory po murach w nocy krąży mglista postać w długiej białej sukni – Biała Dama, w której widzi się ducha Bony szukającej kosztowności, które pozostały w twierdzy. Z wieży ma też czasem błyskać tajemnicze światło – sygnał, który duch Kmitówny, córki wojewody, wysyła ukochanemu. Chęciny to najsłynniejsze miejsce, w którym „pojawia się” Bona, choć jej postać przewija się także w legendach innych zamków.
Świadkowie
Okoliczni mieszkańcy i turyści; legendy przytacza Radio Kielce i przewodniki po zamkach świętokrzyskich.
Wyjaśnienia i hipotezy
Bona rzeczywiście wyjechała w 1556 roku do Bari z ogromnym majątkiem, a jej pożyczka udzielona Filipowi II – tzw. sumy neapolitańskie – przez stulecia nie została Polsce zwrócona. Opowieść o skarbie w Nidzie to ludowe echo tego wyjazdu. Zamek podupadał od XVI wieku: niszczono go w 1607 roku podczas rokoszu Zebrzydowskiego, w latach 1655–1657 przez Szwedów i wojska Rakoczego, a ostatni mieszkańcy opuścili go w 1707 roku. Dziś wyremontowane ruiny są atrakcją turystyczną z widokiem na Góry Świętokrzyskie.
Legenda Opowieść przekazywana przez pokolenia – nie da się jej potwierdzić ani obalić.
Źródła
Więcej: Wikipedia (pl) Wikipedia (en)